Alfabet biecki - cz. 3

 



[źródło: archiwum rodzinne, zdjęcie dzięki uprzejmości Tadeusza Rybowicza]
[opis do zdjęcia: Józef Rybowicz w mundurze strzelca górskiego]


Po małej przerwie pora na kolejną część, w której naszkicuję notki biograficzne żołnierzy, mężów, braci i synów, którzy wyszli z Biecza na Wielką Wojnę.

W większości są to informacje, jakie można znaleźć na listach rannych, chorych lub osób wziętych do niewoli i zesłanych do ówczesnej Rosji. W kilku przypadkach informacje przekazały mi Rodziny, za co jestem bardzo wdzięczna.

Gdyby ktoś chciałby podzielić się wspomnieniem o swoim przodku i/lub zdjęciem z okresu wojny, zapraszam serdecznie do kontaktu na facebook'u. Może razem uda nam się stworzyć małe archiwum wspomnień o zwykłych osobach, których wojna nie oszczędziła.



Józef Rybowicz, ur. 18.04.1891 r. w Strzeszynie, syn Jana i Marianny z domu Wilczkowicz. Członek drużyny Sokoła. Najprawdopodobniej był szeregowcem w 13 Pułku Obrony Krajowej z Ołomuńca (LIR. Olmütz Nr. 13). Brał udział w ochronie granicy z Serbią. Zdjęcie okładkowe przedstawia Józefa w czapce z widocznym piórem cietrzewia, charakterystycznym dla strzelców górskich. 

Po powrocie do domu ożenił się, wiódł spokojne, rodzinne życie, miał 9 dzieci. Zmarł w Strzeszynie w 1968 r.


[źródło: archiwum rodzinne, zdjęcie dzięki uprzejmości Tadeusza Rybowicza]
[opis do zdjęcia: Józef Rybowicz]




Wnuki zapamiętały Dziadka Józefa z tej przyśpiewki, którą od czasu do czasu nucił przygrywając sobie na harmonijce ustnej.


Paweł Rzeczycki, ur. 04.01.1890 r. w Bieczu, syn Wojciecha (wnuka Tadeusza Rzeczyckiego, sędzi) i Bronisławy z domu Wędrychowicz. 

[źródło]

Był szeregowcem w 20 Pułku Piechoty z Nowego Sącza (IR20), 14 kompania (IV batalion), co oznacza, że prawdopodobnie został przydzielony do 11 Brygady Górskiej detaszowanej do Bośni i Hercegowiny. Był ranny dwukrotnie, po raz pierwszy jako szeregowiec przed styczniem 1915 r., a następnie już jako “gefreiter” przed marcem 1917 r. 


[źródło]


[źródło]


Jan Sikora, ur. 22.03.1883 r. w Bieczu, na Przedmieściu, syn Ferdynanda i Marii Słowakiewicz. Był szeregowcem w 32 Pułku Piechoty Obrony Krajowej Nowego Sącza (LIR32), 19 kompania. Został ranny przed listopadem 1916 r.


[źródło]


Jan Sitek, ur. 04.01.1890 r., w Bieczu, syn Dominika i Anieli Wojnar. 

[źródło]

Był szeregowcem w 20 Pułku Piechoty z Nowego Sącza (IR20), 1 kompania. Został ranny przed grudniem 1915 r.


Piotr Sitek, ur. 26.06.1895 r. w Bieczu, syn Józefa i Karoliny Zając.

[źródło]

Na liście rannych i chorych zapisano nazwisko błędnie, podając “Litek”. Szeregowiec landszturmu w 20 Pułku Piechoty z Nowego Sącza (IR20). Ranny, dostał się do niewoli rosyjskiej, był leczony w szpitalu ewakuacyjnym nr 7 w Moskwie w Rosji - ponad 1400 km od domu. 

[źródło]



Józef Skubel, ur. 08.06.1888 r., syn Jakuba i Apolonii Świerz, starszy brat Jana i Wawrzyńca.

[źródło]

Szeregowiec w 9 Pułku Piechoty (Przemyśl, Radymno), 10 kompania. Został ranny przed majem 1916 r. Na liście strat jego nazwisko zmieniono na “Skobel”.

[źródło]


Jan Skubel, ur. 01.01.1893 r. w Bieczu, syn Jakuba i Apolonii Świerz, brat Józefa i Wawrzyńca.

[źródło]

Szeregowiec landszturmu w 20 Pułku Piechoty z Nowego Sącza (IR20). Przed grudniem 1917 r. dostał się do niewoli rosyjskiej i został wywieziony do miejscowości Jefriemow, w ówczesnej guberni tulskiej w Rosji - do domu miał ponad 1400 km.

[źródło]


Wawrzyniec Skubel, ur. 19.10.1894 r. w Bieczu, syn Jakuba i Apolonii Świerz, młodszy brat Józefa i Jana.

[źródło]

Był szeregowcem w 20 Pułku Piechoty z Nowego Sącza (IR20). Został ranny przed lipcem 1915 r.

[źródło]


Józef Sychta, ur. w 1877 r., prawdopodobnie syn Marianny, przynależny do Biecza. Był szeregowcem w 20 Pułku Piechoty z Nowego Sącza (IR20), 4 kompania. Został ranny przed marcem 1917 r.

[źródło]


Jan Szarłowicz, ur. 02.12.1890 r. w Bieczu, syn Apolonii z domu Szarłowicz i ojczyma Stanisława Marszałka.

[źródło]

Był kapralem w 32 Pułku Piechoty Obrony Krajowej z Nowego Sącza (LIR32), 10 kompania. Dostał się do niewoli rosyjskiej przed kwietniem 1916 r. Został wywieziony do obozu jenieckiego w miejscowości Nowo-Nikolajewsk, obecnie Nowosybirsk, w guberni tomskiej w Rosji - do Biecza miał 4600 km! 

[źródło]

Po wojnie udało mu się wrócić z Syberii, ale nie dotarł do Biecza. Został na Ukrainie, we wsi Podwysokie, obwód winnicki, gdzie założył rodzinę, miał 5 dzieci. Niestety zginął tragicznie z rąk NKWD, rozstrzelany w grudniu 1937 r. pod zarzutem wroga narodu. Rodzina straciła prawa obywatelskie ze względu na pochodzenie Jana - “rodzina mieszana”, mieli trudności ze znalezieniem pracy, podlegali surowemu nadzorowi władz. [źródło]


Jan Szarłowicz, ur. 10.08.1891 r. w Bieczu w Strzeszynie, syn Jakuba i Bronisławy z domu Borzęckiej. Był saperem w 10 Batalionie Saperów, 1 kompania. Przed majem 1916 r. dostał się do niewoli rosyjskiej, został wywieziony do obozu jenieckiego w miejscowości Spassk (obecnie Bolgar), w guberni kazańskiej, w Rosji - odległość od jego domu w Bieczu wynosiła prawie 2500 km. Po wojnie udało mu się wrócić w rodzinne strony. Ożenił się z Teklą, z którą mieli kilkoro dzieci. 

[źródło: archiwum rodzinne, zdjęcie dzięki uprzejmości Tadeusza Rybowicza]
[opis do zdjęcia: Tekla i Jan Szarłowiczowie]

W rodzinie krążyły historie o tym, jak dziadek Jan - wykorzystując umiejętności wojenne i dzięki pracy na kopalni ropy naftowej na Załawiu - pogłębiał domową studnię przy pomocy materiałów wybuchowych. Na skutek przejść wojennych zdrowie mu nie dopisywało. Zmarł w 1974 r. 

[źródło]


Franciszek Szary, ur. w 1889 w Bieczu, plutonowy w 20 Pułku Piechoty z Nowego Sącza (IR20), 10 kompania. 

W 1889 r. urodziło się 3 Franciszków Szarych:

  • w dniu 31.07.1889 r. syn Jana i Antoniny z domu Liana;
  • w dniu 06.08.1889 r. syn Adolfa i Marii z domu Pyznar;
  • w dniu 01.10.1889 r. syn Jana i Agnieszki z domu Wędrychowicz - wspomnienie Franciszka Szarego znajdziecie w artykule Grzegorza Augustowskiego o Julianie Szarym; Franciszek również był więźniem obozu jenieckiego;

Którego z nich dotyczy ta historia? A może każdy z nich był na wojnie, nie tylko Franciszek syn Jana i Agnieszki?

Pierwsze informacje o tym, że Franciszek Szary dostał się do niewoli rosyjskiej pojawiły się w październiku 1916 r. 

[źródło]

Finalnie w grudniu 1917 r. poinformowano, że przebywa w obozie jenieckim w miejscowości Mologa, gubernia jarosławska - ponad 1700 km od domu.

[źródło]


Jan Szary, ur. 02.04.1891 r. w Strzeszynie, był synem Anastazego i Karoliny z domu Liana. Był jegrem w 13 Batalionie Strzelców Polnych (FJB13), 3 kompania. Po raz pierwszy został ranny przed styczniem 1915 r.: w lewe biodro i środkowy palec. Przebywał w szpitalu rezerwowym w koszarach Franciszka Ferdynanda w miejscowości Reichenberg.

[źródło]

Przed grudniem 1916 r. był ponownie ranny, wtedy już jako żołnierz przydzielony do obsługi sztabu pułku.

[źródło]

Michał Szurek, ur. w 1888 r., przynależny do Biecza. Był szeregowcem, przy czym lista strat podaje, że w 32 Pułku Piechoty, co wydaje się mało prawdopodobne, ponieważ była to jednostka typowo węgierska. Bardziej prawdopodobne, że był żołnierzem 32 Pułku Piechoty Obrony Krajowej z Nowego Sącza (LIR32) - jak podaje drugi wpis na liście strat. 

[źródło]

Służył w 6 kompanii. Przed grudniem 1914 r. został ranny w prawy kciuk i przebywał w szpitalu ogólnym w Wiedniu.

[źródło]


Antoni Wójcikiewicz, ur. w 1881 r., przynależny do Biecza, szeregowiec 3 Pułku Piechoty Obrony Krajowej, 11 kompania. Został ranny przed sierpniem 1916 r.

[źródło]


Jan Wójcikiewicz, ur. 15.10.1879 r. w Bieczu, na Przedmieściu, syn Tomasza i Doroty z domu Bessowicz. 

[źródło]

Był szeregowcem w 32 Pułku Piechoty Obrony Krajowej z Nowego Sącza (LIR32). Rozchorował się na tyfus przed marcem 1915 r. i najpierw przebywał w szpitalu rezerwowym zlokalizowanym w budynku szpitala psychiatrycznego, a następnie w szpitalu związkowym nr 3 w Opawie (obecnie Czechy).

[źródło]


[źródło]


Józef Wójcikiewicz, ur. 02.07.1894 r. w Bieczu, na Belnej, syn Antoniego i Anny z domu Bochnia. 

[źródło]

Był szeregowcem w 36 Pułku Piechoty Obrony Krajowej (LIR36), 7 kompania. Został ranny przed kwietniem 1915 r.

[źródło]


Stanisław Wójcikiewicz, ur. 15.08.1880 r. w Bieczu, na Przedmieściu, syn Benedykta i Karoliny z domu Wójcikiewicz.

[źródło]

Był szeregowcem w 32 Pułku Piechoty Obrony Krajowej (LIR32), 5 kompania. Został ranny przed grudniem 1914 r. i przebywał w szpitalu związkowym w Igló (obecnie Nowa Wieś Spiska na Słowacji). 

[źródło]


Władysław Wróżek, ur. 30.06.1895 r. w Bieczu, był synem Jana i Marianny z domu Ziemba.

[źródło]

Był szeregowcem w 20 Pułku Piechoty z Nowego Sącza (IR20), 13 kompania. Przed październikiem 1916 r. został ranny po raz pierwszy.

[źródło]

Prawdopodobnie ranny kolejny raz został przed grudniem 1917 r.

[źródło]

Po wojnie powrócił do Biecza, zmarł w 1955 r. w wieku 60 lat.


Antoni Zawiliński, ur. 14.01.1891 r. w Bieczu, syn Jana i Karoliny z domu Hełpa.

[źródło]

Był szeregowcem w 20 Pułku Piechoty z Nowego Sącza (IR20), 2 kompania. Przed kwietniem 1915 r. został wzięty do rosyjskiej niewoli i wywieziony do miejscowości Tiumeń, gubernia tobolska w Rosji - 3400 km od Biecza.

[źródło]

Po wojnie wrócił do rodzinnego miasta, zmarł w Bieczu w 1974 r.


Piotr Żebracki, ur. 05.01.1894 r. w Bieczu, na Korczynie, syn Walentego i Doroty z domu Gajeckiej. Był szeregowcem landszturmu w 20 Pułku Piechoty z Nowego Sącza (IR20), 3 kompania. Przed grudniem 1916 r. pojawiła się informacja, że został jeńcem wojennym i przebywa w nieznanym miejscu w Rosji. 

[źródło]


W tej części znalazło się 6 mężczyzn, którzy zostali wywiezieni do Rosji, do obozów jenieckich: 

  • Nowo-Nikolajewsk, obecnie Nowosybirsk, w guberni tomskiej - do Biecza 4600 km
  • Tiumeń, gubernia tobolska - do Biecza 3400 km
  • Spassk (obecnie Bolgar), w guberni kazańskiej - do Biecza 2500 km
  • Mologa, gubernia jarosławska - do Biecza 1700 km
  • Moskwa - do Biecza 1400 km
  • Jefriemow, w ówczesnej guberni tulskiej w Rosji - do Biecza 1400 km
Powroty z zesłania to były historie niespecjalnie różne od przebywania na froncie, historie niekończących się wędrówek pieszo, głodu, chorób i wycieńczenia. Szczęśliwi ci, którym się udało... 

Komentarze

Popularne posty