Pułk de Vallois? Z Francji? W Bieczu?

Indeksowanie ksiąg metrykalnych to niezwykła przygoda.

Jakiś czas temu trafiły w moje ręce, a właściwie to w oczy, księgi urodzeń mojej rodzinnej parafii od roku 1777. Jakież było moje zdziwienie, kiedy napotkałam w nich dzieci urodzone w obozie wojskowym znajdującym się na terenie Ziemi Bieckiej. Wg zapisów stacjonował tu 3ci Batalion Regimentu Michaela de Wallois/Vallois.

W kościele parafialnym w okresie 12 miesięcy ochrzczonych zostało 13 dzieci, w tym dziecko lekarza pułkowego, czy jednego z kapitanów. O randze niektórych osób świadczy asysta rodziców chrzestnych i świadków, a w tym podpułkownika Maksymiliana d'Alton, hrabiego czy Petroneli, hrabiny Siemieńskiej, żony Wilhelma Siemieńskiego właściciela dóbr bieckich, oraz innych znacznych osobistości - na zdjęciu metryka z wypisów w maju 1777 r.

Pomyślałam sobie, że właściwie to nic dziwnego, tyle co nastąpił 1 rozbiór Polski, więc pobyt żołnierzy Cesarstwa Austrii na nowo przejętym terenie, normalna sprawa. Tylko dlaczego nie mogę znaleźć nic na temat tego konkretnego regimentu.

Było to tym bardziej ciekawe, że nazwiska pojawiające się w metrykach brzmiały zupełnie obco, jakby z węgierska lub czeska. Zagłębiłam się w poszukiwaniach i historii wojskowości CK Armii.

Okazało się, że ksiądz wpisując nazwę regimentu nieco przekręcił nazwisko patrona pułku, którym w tamtym czasie był Marszałek Polny Michael Johann Graf von Wallis. Nazwisko niezupełnie austriackie, ani czeskie, a już zupełnie nie francuskie. Okazało się, że jest to nazwisko irlandzkie, a przodkowie marszałka przybyli z Irlandii i służyli cesarstwu od początku XVII w. 

W kolejnych latach pojawili się nowi szefowie regimentu, aż ostatecznie przyjął on nazwę 11 Czeski Pułk Piechoty z komendą uzupełnień w miejscowości Pisek, Czechy. Pułk wystąpił też w powieści Jaroslava Haška „Dobry wojak Szwejk”, gdzie wspomniano, że 11. Pułk Piechoty, złożony z „tubylców powiatu pisieckiego”, walczył na froncie wschodnim i poddał się Rosjanom.

W momencie wybuchu Wielkiej Wojny skład narodowościowy pułku stanowili w 79% Czesi, 20% Niemcy oraz w 1% inne narodowości.

W interesującym mnie okresie (1777-1778) głównym okręgiem werbunkowym była miejscowość Kolin (Czechy) z okręgami pomocniczymi w Wieliczce i Sączu (1775-1806). I to zapewne była jedna z przyczyn pojawienia się batalionu nr 3 na Ziemi Bieckiej.

Jak myślicie, gdzie mogli kwaterować? I jak mogło wyglądać życie rodzinne w pułku, łącznie z "przedszkolem" ;-)

Źródła:

https://www.familysearch.org/ark:/61903/3:1:3Q9M-CSMW-CQ2R-S?cat=63471&i=426&lang=en

https://www.familysearch.org/pl/search/catalog/63471

https://ruj.uj.edu.pl/server/api/core/bitstreams/75ab9174-e53f-481d-88e2-767bd04ee960/content

https://de.wikipedia.org/wiki/Michael_Johann_von_Wallis

https://pl.wikipedia.org/wiki/11_Pu%C5%82k_Piechoty_(austro-w%C4%99gierski)